روند حرکتی قیمت نفت خام
با افزایش معاملات در بازارهای آتی نفت، قیمت نقدی نفت خام در ژانویه نسبت به ماه قبل افزایش یافت. قیمتهای نفت خام توسط عوامل بنیادی قوی بازار جهانی نفت حمایت میشد، زیرا نگرانیها در مورد تأثیر سویه امیکرون و خطرات ژئوپلیتیکی از بین رفت اما نگرانیها در مورد عرضه کوتاهمدت نفت را افزایش داد.
سبد مرجع اوپک 11.03 دلار یا 14.8 درصد افزایش یافت و به 85.41 دلار در هر بشکه در ژانویه رسید که بالاترین ارزش ماهانه آن از سپتامبر 2014 تاکنون است. به طور مشابه، قیمتهای آتی نفت خام در هر دو سوی بازارهای آسیایی و غرب با افزایش 10.77 دلاری یا 14.4 درصدی همراه بود. به همین سبب، قیمت نفت خام در ماه ژانویه به میانگین 85.57 دلار در هر بشکه و NYMEX وست تگزاس با 11.29 دلار یا 15.7 درصد افزایش به میانگین 82.98 دلار در هر بشکه رسید. در نتیجه، قیمتهای آتی نفت وست تگزاس و برنت با 52 سنت کاهش به میانگین 2.59 دلار در هر بشکه رسیدند.
ساختار بازار هر سه شاخص نفت خام یعنی ICE برنت، NYMEX وست تگزاس و DME عمان در ژانویه نسبت به ماه قبل به طور قابل توجهی تقویت شد زیرا درک بازار از چشمانداز تعادل عرضه و تقاضا بهبود یافت. صندوقهای تامینی و سایر صندوقهای تنظیم کننده پولی نیز نسبت به قیمت نفت مثبتتر شدند و موقعیتهای خرید خالص را به بالاترین سطح خود از نوامبر گذشته رساندند.
اقتصاد جهانی
نتایج مربوط به سه ماهه چهارم سال 2021 برای اقتصادهای بزرگ هم اکنون گزارش شده است؛ به طوری که در ایالات متحده و چین، میزان رشد بهتر از حد انتظار بوده است. در نتیجه، برآورد رشد تولید ناخالص داخلی جهان برای سال 2021 از 5.5 درصد در ارزیابی قبلی تا 5.6 درصد تجدید نظر شده است. با این حال، رشد جهانی برای سال 2022 کماکان بدون تغییر در همان محدوده 4.2٪ باقی میماند. تولید ناخالص داخلی ایالات متحده برای سال 2021 به میزان 5.7٪ گزارش شد، در حالی که پیش بینی رشد برای سال 2022 بدون تغییر در 4٪ باقی میماند.
رشد اقتصادی اروپا برای سال های 2021 و 2022 به ترتیب 5.2 و 3.9 درصد باقی مانده است. پیشبینی رشد اقتصادی ژاپن برای سالهای 2021 و 2022 نیز بدون تغییر است و 1.8 درصد برای سال 2021 و 2.2 درصد برای سال 2022 است.
رشد اقتصادی چین در سال 2021 به میزان 8.1 درصد گزارش شده است و پیشبینی برای سال 2022 همچنان 5.6 درصد است. پیشبینی برای رشد اقتصادی هند برای سال 2021 بدون تغییر در 8.8 درصد است، در حالی که پیشبینی سال 2022 از 7 درصد به 7.2 درصد بازنگری شد.
پیشبینی رشد تولید ناخالص داخلی روسیه برای سال 2021 نیز 4 درصد و برای سال 2022 2.7 درصد است. پیشبینی رشد اقتصادی برزیل برای سال 2021 بدون تغییر در 4.7 درصد و در 1.5 درصد برای سال 2022 باقی مانده است.
عدم قطعیتهای کلیدی پیرامون رشد اقتصادی کشورهای پیشرفته همچنان در گرو گسترش انواع سویههای کووید و اثربخشی واکسنها و همچنین سرعت عرضه واکسن در سرتاسر جهان است. علاوه بر این، تنگناهای زنجیره تامین و سطوح بدهی دولتی در بسیاری از مناطق، همراه با افزایش فشارهای تورمی و واکنش بانکهای مرکزی نیز نیازمند نظارت دقیقتری است.
تقاضای جهانی نفت
رشد تقاضای جهانی نفت در سال 2021 اندکی به میزان 17 بشکه در روز افزایش یافته که منعکس کننده آخرین روند دادهها در سراسر مناطق است و اکنون به 7/5 میلیون بشکه در روز رسیده است. هر دو ارقام سه ماهه سال 2021 و سه ماهه چهارم برای کشورهای آمریکایی عضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی (OECD) عمدتاً به دلیل عملکرد بهتر در ایالات متحده، که تأیید کننده تجدید نظرهای صعودی ماه گذشته است، بازنگری شدهاند.
به طور کلی، رشد تقاضای نفت برای کشورهای غیرعضو این سازمان در سال 2021 3.1 میلیون بشکه در روز افزایش یافت، در حالی که کشورهای عضو رشد 2.6 میلیون بشکه در روز را ثبت کردند. در این سازمان، ایالات متحده با ثبت رشد 1.6 میلیون بشکه در روز، همچنان محرک اصلی تقاضای نفت بود.
در سال 2022، رشد تقاضای نفت بدون تغییر نسبت به ماه گذشته 4.2 میلیون بشکه در روز پیشبینی میشود و انتظار میرود که کشورهای عضو و غیرعضو سازمان همکاری و توسعه اقتصادی به ترتیب 1.8 و 2.3 میلیون بشکه در روز رشد کنند.
در سازمان همکاری و توسعه اقتصادی، خوشبینیها از رشد اقتصادی حکایت دارند، به طوری که اثرات حمایتی سیاستهای مالی و پولی انتظار را برای خنثی کردن تاثیرات منفی امیکرون بر تقاضای نفت را خنثی بیشتر میکند. همچنین پیشبینی میشود که فعالیتهای صنعتی سرعت بگیرد و تقاضا برای سوختهای دیزلی را افزایش دهد.
در همین حال، با پروازهای داخلی، منطقهای و بینالمللی که از قبل نشانههایی از بهبود را نشان میدهند، تحرک برای خرید سوخت به طور قابل توجهی بهبود یافته است.
عرضه جهانی نفت
رشد عرضه مشتقات نفتی غیراوپک در سال 2021 با 0.06 میلیون بشکه در روز کاهش یافته و به میانگین 63.6 میلیون بشکه در روز رسیده است. پیشبینی عرضه نفت در سال 2021 عمدتاً شاهد رشد در کانادا، روسیه، ایالات متحده، چین، گویان، آرژانتین، قطر و نروژ است، در حالی که پیش بینی میشود تولید در بریتانیا، برزیل، کلمبیا و اندونزی کاهش یابد.
برای سال 2022، رشد عرضه غیراوپک بدون تغییر در 3.0 میلیون بشکه در روز نسبت به سال قبل باقی ماند و به میانگین 66.6 میلیون بشکه در روز رسید. پیشبینی میشود که محرکهای اصلی رشد عرضه مشتقات نفتی آمریکا و روسیه و پس از آن برزیل، کانادا، قزاقستان، نروژ و گویان باشند. پیشبینی میشود که NGLهای اوپک در سالهای 2021 و 2022 با 0.1 میلیون بشکه در روز رشد کنند و به ترتیب به میانگین 5.1 و 5.3 میلیون بشکه در روز برسند.
بر اساس منابع ثانویه موجود، در ژانویه، تولید نفت خام اوپک 0.06 میلیون بشکه در روز افزایش یافت و به میانگین 27.98 میلیون بشکه رسید.
بازارهای محصول و عملیات پالایش
مارجینهای پالایشگاهی در ساحل خلیج آمریکا در مقابل شاخص نفت وست تگزاس و در سنگاپور در مقابل شاخص نفت عمان عملکرد قویای را در ژانویه نشان دادند و به ترتیب 1.42 دلار در هر بشکه و 50 سنت افزایش یافتند، زیرا سطح موجودی محصول جهانی به پایینترین سطح چند ساله رسید. با این حال، در اروپا، مارجینهای پالایشگاهی 1.20 دلار در هر بشکه در برابر برنت کاهش یافتند، زیرا نه تنها تحت تأثیر قیمتهای بالاتر نفت خام، بلکه تحت تاثیر قیمتهای بیسابقه گاز طبیعی نیز قرار گرفتند. گفتنی است نزدیک به 80 درصد از کل پالایشگاههای اروپایی برای تامین انرژی نیروگاههای خود به گاز طبیعی وابسته هستند.
در همه مناطق، قویترین مارجین مربوط به بنزین بود، زیرا موجودیهای آن همچنان کاهش مییابد. در همان زمان، دادههای اولیه نشان میدهد که عملکرد پالایشگاههای جهانی فقط اندکی افزایش یافته است، که توسط طوفان زمستانی که بر فعالیتها در بخشهایی از ایالات متحده تأثیر گذاشت، محدود شد و مانع از افزایش بیشتر در مصرف کل پالایشگاهها گردید.
بازار نفتکشها
با رسیدن به سالی که شاهد کاهشهای تاریخی در چند دهه گذشته بود، نرخهای حمل و نقل تانکرهای حامل سوخت کثیف در سال 2022 نزدیک به انتهای محدوده پنج ساله آغاز شد، حتی در شرایطی که افزایش قیمت سوخت انباری بر درآمدها تأثیر داشت. اما در آن سو، نرخهای حمل و نقل تانکرهای شناور بسیار بزرگ (VLCC) همچنان در رکود قرار دارند، در حالی که نرخهای تانکرهای Suezmax و Aframax از عملکرد بهبود یافته در پایان سال گذشته کاهش یافتهاند.
نرخهای حمل و نقل تانکرهای حامل سوخت تمیز نیز کاهش مشابهی را نسبت به افزایش جزئی مشاهده شده در پایان سال 2021 تجربه کردند که ناشی از تقاضای گرمایش و تأخیرهای مربوط به آبوهوا بود که در دسترس بودن تانکر را کاهش میداد.
تجارت فرآوردههای خام و تصفیه شده
دادههای اولیه نشان میدهد واردات نفت خام آمریکا در ژانویه به میزان 3 درصد افزایش یافته و به میانگین 6.5 میلیون بشکه در روز رسیده است که بالاترین میزان از ژوئن 2021 به شمار میرود. در همین حال، صادرات نفت خام آمریکا به کمترین میزان از دسامبر 2018 کاهش یافت و به طور میانگین در ژانویه به 2.4 میلیون بشکه در روز رسید. واردات و صادرات محصولات امریکایی نیز به کمترین میزان از ماه مه 2020 رسید.
در همین حال، آخرین دادهها برای چین نشان میدهد که واردات نفت خام این کشور از پایینترین حد خود در اکتبر فاصله گرفته و روند رو به رشد خود را در پیش گرفته است و در دسامبر به بالاترین سطح 9 ماهه خود یعنی 10.9 میلیون بشکه در روز رسیده است. در بحبوحه دستورات دولت برای محدود کردن خروج محصولات پاک، صادرات محصولات چین در دسامبر به میزان 24 درصد کاهش یافت و به کمترین میزان از ژانویه 2017 رسید.
واردات نفت خام هند در دسامبر به طور متوسط 4.6 میلیون بشکه در روز بود که بالاترین میزان در سال به شمار میرفت، زیرا پالایشگاهها به دنبال افزایش در سه ماهه اول سال 2022 بودند. نرخ صادرات محصولات هند آخرین بار در آوریل 2020 بشد رشد کرد، البته به جز سوخت جت که در سطح بالایی که در ماه قبل مشاهده شده بود، باقی ماند.
واردات نفت خام ژاپن طی دو ماه گذشته با افزایش 26 درصدی همراه بوده و به میانگین 3.0 میلیون بشکه در روز رسیده است که بالاترین میزان از دسامبر 2019 میباشد، در حالی که پالایشگاهها برای پاسخگویی به تقاضای زمستانی و افزایش میزان تقاضا، به طور 24 ساعته کار میکنند.
روند حرکتی سهام تجاری
دادههای اولیه دسامبر نشان میدهد که کل ذخایر نفت تجاری کشورهای عضو سازمان OECD به میزان 31.2 میلیون بشکه کاهش یافته است. موجودی انبارها در ماه دسامبر 311 میلیون بشکه کمتر از مدت مشابه سال قبل، 210 میلیون بشکه کمتر از میانگین پنج ساله اخیر و 202 میلیون بشکه کمتر از میانگین 2015-2019 بود.
در بخشهای مختلف، ذخایر نفت خام و فرآوردهها به ترتیب 18.3 و 12.9 میلیون بشکه کاهش یافتند. ذخایر نفت خام در کشورهای عضو سازمان OECD به میزان 99 میلیون بشکه کمتر از میانگین پنج ساله اخیر و 100 میلیون بشکه کمتر از میانگین 2015-2019 بود. ذخایر فرآوردههای سوختی کشورهای عضو OECD به 1395 میلیون بشکه رسید که نشان دهنده کسری 111 میلیون بشکهای در مقایسه با میانگین پنج ساله اخیر و 102 میلیون بشکهای از میانگین 2015-2019 است.
تراز عرضه و تقاضا
تقاضا برای نفت خام اوپک در سال 2021 نسبت به ارزیابی ماه گذشته 0.1 میلیون بشکه در روز افزایش یافته و به 27.9 میلیون بشکه رسیده است که حدود 5.0 میلیون بشکه در روز بیشتر از سال 2020 است. تقاضا برای نفت خام اوپک در سال 2022 نیز با 0.1 میلیون بشکه افزایش یافته است و به 28.9 میلیون بشکه در روز رسیده است که حدود 1.0 میلیون بشکه در روز بیشتر از سال 2021 میباشد.


Comments